سران فرقه بابیّت و به ویژه بهائیت از دیر باز با امپریالیسم تزاری پیوند و تعامل داشته اند و علاوه بر منابع غیر بهائی در آثار خود بابیان و بهائیان نیز شواهد و دلایل تاریخی زیادی وجود دارد که از پیوند سران این دو فرقه – خصوص شخص میرزا حسینعلی-با روس تزاری پرده برمی داررد. شواهد تاریخی یازده گانه زیر به وضوح نشان از«توجّه و طمع ورزی خاص» روسیه تزاری نسبت به موضوع باب و پیامدهای آن در تاریخ و وجود پیوند میان عناصر سرشناس بابی و بهائی با روس ها دارد. به طور فهرست­وار به تک تک این شواهد اشاره می کنیم :

1)  وعده ملامحمد علی زنجانی(رئیس شورشیان بابیه در زنجان)به پیروان خویش در زمان جنگ با قشون دولتی مبنی بر آمدن دولت روس به یاری آنها و نیز اعتراض سفیر روس در ایران به امیرکبیر بابت سرکوب شورش مزبور.

 2)  تصمیم سران بابیه در هنگام تجمّع در «بَدَشت»شاهرود (1264ق) مبنی بر اقدام به آزاد سازی علی محمد باب از زنداد ماکو، وگریختن به خاک روسیه در صورت عدم توانایی برای دفع قوای دولت ایران.

 3)  تکاپوهای سؤال انگیز کنسولگری روسیه در تبریز در جریان اعدام باب،همچون: وجود ارتباط  و دوستی میان حاجی علی عسکر تبریزی(از مرتبطان و خادمان باب در تبریز و اطرافیان و مقرّبان خاص حسینعلی بهاء در تبعید عثمانی) با عضو کنسولخانه روسیه در تبریز؛دستور امپراطور روس قبل از اعدام باب به کنسول خود در تبریز مبنی بر  تحقیق کامل پیرامون جریان بابیت و گزارش آن به دربار تزار و....

 4)  همکاری نزدیک اعضای خاندان افنان (خویشاوندان مادری باب ونمایندگان عباس افندی در ایران) با سفارت روسیه، و فعالیّت میرزا محمدتقی افنان وکیل الدوله و منسوبان نزدیکش به عنوان نمایندگان تجاری روسیه در بمبئی و یزد و عضویت شریک تجاری شان درسفارت روس در تهران.

 5)  روابط و همکاری افسران و دیپلماتهای روسی نظیر کاپیتان تومانسکی(افسر توپخانه روسیه در عشق آباد و از ماموران زبده آن کشور) با بهائیان، به ویژه با ابوالفضل گلپایگانی و مهدی گلپایگانی(دو نویسنده و مبلغ مشهور بهائی) در ترجمه و ترویج آثار بهائیان، و انتشار مجله بهائی در روسیه.

 6)   همکاری عناصر شاخص بهائی با تشکیلات و مؤسسات روس تزاری در ایران( همچون سفارتخانه و بانک استقراضی روسیه).

 7)  تحصّن بهائیان در کنسولگری در اصفهان(1320ق) برای تحصیل رسمیّت مسلک خویش به ضمانت دولت روسیه.

 8)  وعده ها و پیشگوئی های مکرر سران بهائیت به اتباع خویش مبنی بر شکست ناپذیری امپراتوری  تزاری و برخورداری آن از تائیدات الهی!

9)  حسن روابط دولتمردان «روسفیل» در حکومت قاجار نظیر محمدتقی میرزا رکن الدوله،حاکم خراسان با بهائیان.

 10) پیوند دیرین ،دیرپا و خانوادگی حسنعلی بهاء با استعمار تزاری.

11) تشکیل اولین مرکز تبلیغاتی مهم بهائی ها در خاورمیانه( با عنوان مشرق الاذکار) در عشق آباد روسیه و با حمایت جدی و آشکار روسهای تزاری،و نصب اوراق بنای آن به دست ژنرال سوبوتیچ روسی، و اقدامِ جمع در خور ملاحظه ای از بهائیان ایرانی مهاجر به عشق آباد مبنی بر اتخاذ فامیلی روسی (نام پدر +اوف). ردّپای ارتباط بابیان و بهائیان با روسیه تزاری را بیش از هر چیز بایستی در پرونده خود حسینعلی بهاء جستجو کرد که پدرش میرزا عباس نوری منشی و وزیر شاهزاده «روسفیل» قاجار بود و چهار تن از منسوبین نزدیک بهاء در خدمت سفارت روسیه در تهران قرار داشتند و خود بهاء نیز زمانی که در جریان ترور نافرجام ناصر الدین شاه توسط بابیان به اتهام همدستی با تروریستها دستگیر و تا مرز  اعدام پیش رفت،با حمایت جدی ،صریح و پیگیر سفیر روس(پرنس دالگورکی)از زندان و اعدام نجات یافت و تحت الحفظ مامور سفارت از ایران خارج شد و به مناسبت این ماجرا و نیز حمایت روسها از بهائیان در عشق آباد الواحی در تقدیر از تزار و سفیر وی صادر کرد.